नवी दिल्ली: भारतातील रेल्वे प्रवास म्हणजे केवळ एका ठिकाणाहून दुसऱ्या ठिकाणी जाणे नव्हे, तर तो एक वेगळाच अनुभव असतो. खिडकीतून धावणारी दृश्ये, स्टेशनवरील गडबड, चहाचा सुगंध… आणि आता या सगळ्यांसोबत सीटवर मिळणारे गरमागरम जेवणही! बदलत्या काळात प्रवाशांच्या सवयी बदलल्या आहेत. घरून डबा आणणाऱ्यांची संख्या अजूनही मोठी असली, तरी आयआरसीटीसीच्या ई-कॅटरिंग सेवेने रेल्वेतील खानपानाची संकल्पना पूर्णपणे बदलून टाकली आहे.
2025-2026 मधील ताज्या आकडेवारीनुसार ई-पॅन्ट्री आणि ई-कॅटरिंगद्वारे 65,000 पेक्षा अधिक फुड ऑर्डर नोंदवण्यात आल्या आहेत. विशेष म्हणजे दुपारचे जेवण सर्वाधिक लोकप्रिय ठरले आहे. 15,000 हून अधिक प्रवाशांनी लंचची निवड केली, तर नाश्ता आणि रात्रीचे जेवण या दोन्ही प्रकारांत प्रत्येकी 17,000 पेक्षा जास्त ऑर्डर देण्यात आल्या. सकाळ-संध्याकाळच्या चहानेही स्थान कायम राखत 8,000 पेक्षा अधिक मागणी मिळवली. डिसेंबर 2025 हा महिना सर्वाधिक गजबजलेला ठरला, ज्यामध्ये सुमारे 16,500 ऑर्डर नोंदल्या गेल्या.
लांब पल्ल्याच्या गाड्यांमध्ये, विशेषतः नवी दिल्ली-बेंगळुरू क्रांती एक्सप्रेससारख्या मार्गांवर अन्नाची गुणवत्ता समाधानकारक असल्याने ऑर्डरचे प्रमाण लक्षणीयरीत्या वाढले. प्रवाशांना वेळेवर, स्वच्छ आणि चविष्ट अन्न मिळत असल्याचा विश्वास निर्माण झाला आहे. त्यामुळे “ट्रेनमध्ये काय मागवायचे?” या प्रश्नाचे उत्तर आता अनेकांकडे तयार असते.
हेही वाचा: Gold-Silver Rate Today: अमेरिका-इराण युद्धाचा सराफा बाजारावर परिणाम; एका दिवसात सोन्याने घेतली विक्रमी झेप, चांदीच्या दरातही मोठी उसळी
या यादीत सर्वाधिक लोकप्रिय ठरलेली डिश म्हणजे उत्तर भारतीय शाकाहारी थाळी. पोळी, भात, डाळ, भाजी, कोशिंबीर आणि लोणचे यांचा समतोल मेळ असलेली ही थाळी प्रवाशांना घरगुती चवीची आठवण करून देते. डाळ-भात किंवा भाजी-पोळी यांसारखे पर्याय उपलब्ध असले, तरी एकाच थाळीत सर्व पदार्थ मिळत असल्यामुळे ही थाळी पहिल्या क्रमांकावर आहे. शिवाय 70 ते 100 रुपयांच्या दरम्यान उपलब्ध असल्याने ती परवडणारीही ठरते.
राजमा-भात, छोले-भात, खिचडी यांसारखे साधे आणि पोटभरीचे पदार्थही मागणीत आहेत. मांसाहार करणाऱ्या प्रवाशांमध्ये चिकन करी-भात लोकप्रिय आहे. देशातील 300 पेक्षा अधिक स्थानकांवर ई-कॅटरिंग सेवा उपलब्ध असल्याने प्रवाशांना विविध पर्याय सहज मिळू लागले आहेत.
या सर्व आकडेवारीतून एक गोष्ट स्पष्ट होते, प्रवासी कितीही आधुनिक झाले तरी त्यांची चव अजूनही साधेपणातच रमते. लांब प्रवासात पोटभरीचे, घरगुती आणि किफायतशीर जेवणच त्यांना अधिक भावते. ट्रेंड बदलत राहतील, पर्याय वाढत जातील; पण डाळ-भात आणि शाकाहारी थाळीचा आस्वाद रेल्वे प्रवासातील अविभाज्य भाग राहणार, यात शंका नाही.
हेही वाचा: PV Sindhu: दुबईत मोठा स्फोट, थोडक्यात बचावली पी.व्ही. सिंधू; थरकाप उडवणारा अनुभव शेअर करत म्हणाली, 'परिस्थिती भयावह...'