Indian Beauty Market: भारतातील सौंदर्य उत्पादनांची बाजारपेठ (Beauty Market) अत्यंत वेगाने विस्तारत असून ती नव्या उंचीवर पोहोचत आहे. 'फेंटी ब्युटी' पासून ते 'लश' पर्यंतचे जागतिक ब्रँड्स आता भारतीय ग्राहकांच्या आवडीनुसार आपली धोरणे आखत आहेत. विशेष म्हणजे, प्रीमियम सौंदर्य उत्पादनांची मागणी आता केवळ मुंबई-दिल्लीसारख्या महानगरांपुरती मर्यादित राहिलेली नाही, तर जयपूर, लखनौ आणि गुवाहाटी यांसारख्या शहरांमधूनही मोबाईल स्क्रीनच्या माध्यमातून मोठी मागणी नोंदवली जात आहे. विविध अहवालांनुसार, भारतीय सौंदर्य उद्योगाचे मूल्य 2025 सालापर्यंत अंदाजे 4 अब्ज डॉलर्स म्हणजेच साधारणपणे 37,000 कोटींवर पोहोचण्याचा अंदाज आहे.
जागतिक ब्रँड्सचा भारताकडे वाढता ओढा
'कियर्नी' आणि 'लक्साशिया' यांच्या अहवालानुसार, विकसित राष्ट्रांमधील आर्थिक मंदावल्यामुळे 'एस्टी लॉडर' आणि जपानच्या 'शिसेडो' सारख्या कंपन्यांनी आपले लक्ष भारताकडे वळवले आहे. भारतातील लक्झरी सौंदर्य बाजारपेठ 2023 मधील 800 दशलक्ष डॉलर्सवरून वाढून 2025 पर्यंत 4 अब्ज डॉलर्सपर्यंत पोहोचण्याची शक्यता आहे. या विभागाचा वार्षिक वाढीचा दर सुमारे 14 टक्के असून, 2028 पर्यंत त्याचे मूल्य 1.6 अब्ज डॉलर्सपर्यंत जाण्याचा अंदाज वर्तवण्यात आला आहे. आजचा भारतीय ग्राहक केवळ ब्रँडच नाही, तर उत्पादनातील घटकांकडेही (Ingredients) बारकाईने लक्ष देत आहे.
डिजिटल क्रांती आणि 'मिंत्रा'चा मोठा वाटा
ऑनलाइन प्लॅटफॉर्म्सनी या बदलाला मोठी गती दिली आहे. 'Myntra' सारख्या प्लॅटफॉर्मवर सध्या 450 हून अधिक आंतरराष्ट्रीय ब्रँड्स उपलब्ध असून ते देशातील 98 टक्के पिन कोड्सपर्यंत पोहोचले आहेत. डिसेंबर 2025 च्या आकडेवारीनुसार, या प्लॅटफॉर्मचा लक्झरी विभाग ऑनलाइन बाजारापेक्षा 2.5 पट वेगाने वाढत आहे. यामध्ये 'K-Beauty' श्रेणीने 200 टक्के वार्षिक वाढ नोंदवली आहे. 2025 मध्ये कंपनीने 'The Ordinary' आणि 'YSL' सारख्या 40 नवीन आंतरराष्ट्रीय ब्रँड्सचा समावेश केला आहे. विशेष म्हणजे, एकूण मागणीपैकी 45 टक्के मागणी बिगर-महानगर शहरांतून येत असून, 60 टक्के ग्राहक हे 'Gen Z' पिढीतील आहेत.
आंतरराष्ट्रीय ब्रँड्सची नवी रणनीती आणि 'LUSH'चे पुनरागमन
भारतात पाय रोवण्यासाठी जागतिक ब्रँड्स नवनवीन भागीदारी करत आहेत. 2025 मध्ये 'Fenty Beauty' ने रिलायन्स रिटेलच्या माध्यमातून पदार्पण केले, तर 'Chanel' ने 'Nykaa' सोबत हातमिळवणी केली. प्रसिद्ध ब्रिटिश ब्रँड 'LUSH' ने मार्च 2026 मध्ये मिंत्राच्या माध्यमातून भारतीय बाजारपेठेत पुनरागमन केले आहे. सुरुवातीला 150 उत्पादनांसह आलेल्या या ब्रँडचा विस्तार एप्रिलपर्यंत 220 उत्पादनांपर्यंत होणार आहे. 'LUSH' ने 2027 पर्यंत भारतात 10 ऑफलाइन दुकाने सुरू करण्याचे उद्दिष्ट ठेवले आहे. या ब्रँडची 95 टक्के उत्पादने 'विगन' (Vegan) असून ती शाश्वततेवर भर देतात.
मुक्त व्यापार करारामुळे व्यवसायाला पोषक वातावरण
भारत आणि ब्रिटन यांच्यातील मुक्त व्यापार करारामुळे जागतिक ब्रँड्ससाठी मोठी संधी निर्माण झाली आहे. मे 2025 पासून अंमलात आलेल्या या करारानुसार, सौंदर्य प्रसाधनांवरील आयात शुल्क 30 टक्क्यांवरून 10 टक्क्यांपर्यंत कमी करण्यात आले आहे. यामुळे भविष्यात अनेक ब्रिटिश ब्रँड्स भारतात दाखल होण्याची शक्यता आहे. एकूणच, 2030 पर्यंत भारतीय सौंदर्य प्रसाधनांच्या बाजारपेठेत ऑनलाइन विक्रीचा वाटा निर्णायक ठरेल आणि भारत जागतिक स्तरावर एक प्रमुख 'ब्युटी हब' म्हणून उदयास येईल.
