Ginger garlic paste: आजकालच्या धावपळीच्या जीवनात स्वयंपाकासाठी लागणाऱ्या अनेक गोष्टी आपण तयार स्वरूपात विकत आणतो. त्यात आलं-लसूण पेस्टचा मोठ्या प्रमाणावर वापर होतो. जवळपास प्रत्येक भाजी, उसळ किंवा ग्रेव्हीत या पेस्टचा समावेश असतो. मात्र ही पेस्ट घरच्या घरी तयार करणे वेळखाऊ असल्याने अनेक जण बाजारातील पॅकेटबंद पेस्टवर अवलंबून असतात. पण तुम्ही वापरत असलेली पेस्ट खरोखर शुद्ध आहे का, याची खात्री कधी केली आहे का?
अलीकडेच अन्नसुरक्षेशी संबंधित काही कारवायांमध्ये मोठ्या प्रमाणात भेसळयुक्त आलं-लसूण पेस्ट जप्त करण्यात आली. अस्वच्छ ठिकाणी आणि निकृष्ट दर्जाच्या कच्च्या मालातून ही पेस्ट तयार होत असल्याचे उघड झाले. काही वेळा पेस्टमध्ये कृत्रिम रंग, संरक्षक रसायने किंवा चव वाढविणारे घटक मिसळले जात असल्याचेही आढळले आहे. अशा पदार्थांचा दीर्घकाळ वापर आरोग्यासाठी घातक ठरू शकतो.
मग पॅकेटमधील पेस्ट शुद्ध आहे की नाही, हे कसे ओळखायचे? काही सोप्या पद्धती वापरून तुम्ही घरीच याची खात्री करू शकता. सर्वप्रथम पेस्टची रचना तपासा. दर्जेदार पेस्ट गुळगुळीत आणि एकसंध असते. जर ती खडबडीत, दाणेदार किंवा त्यात छोटे ढेकूळ दिसत असतील तर सावध राहा. थोडी पेस्ट हातावर घेऊन बोटांनी चोळून पाहा. ती मऊसर आणि एकजीव वाटली तर ठीक, अन्यथा शंका घ्यायला हरकत नाही.
दुसरी चाचणी म्हणजे पाण्याची. थोडी पेस्ट एका भांड्यात ठेवून काही वेळ निरीक्षण करा. शुद्ध पेस्टमधून जास्त पाणी वेगळे होत नाही. जर काही वेळानंतर वर पाणी साचलेले दिसले, तर त्यात भेसळ असण्याची शक्यता आहे.सुगंधही महत्त्वाचा संकेत देतो. नैसर्गिक आलं आणि लसणाचा वास ताजा, तीव्र आणि ओळखता येण्यासारखा असतो. जर पेस्टला विचित्र, आंबूस किंवा कृत्रिम वास येत असेल, तर ती वापरणे टाळावे. काही वेळा खराब दर्जाची पेस्ट लपवण्यासाठी तीव्र सुगंधी रसायने वापरली जातात.
रंगाकडेही लक्ष द्या. साधारणपणे आलं-लसूण पेस्टचा रंग हलका पिवळसर किंवा फिकट तपकिरी असतो. खूपच पांढरा किंवा अनैसर्गिक गडद रंग दिसल्यास त्यात कृत्रिम रंग मिसळलेले असू शकतात. यासाठी एका ग्लास पाण्यात थोडी पेस्ट घालून पाहा. ती सहज मिसळली तर ठीक; मात्र ती वेगळी तरंगत राहिली किंवा खाली घट्ट बसली तर गुणवत्ता संशयास्पद असू शकते.
खरेदी करताना पॅकेजिंगवरील माहिती नीट वाचा. उत्पादनाची तारीख, वापराची अंतिम मुदत आणि FSSAI परवाना क्रमांक तपासणे आवश्यक आहे. ब्रँड विश्वसनीय आहे का, याची खात्री करा. पॅकेट फुगलेले, गळती असलेले किंवा माहिती अपूर्ण असल्यास ते उत्पादन टाळा.