ST Bus Breath Analyzer: राज्य परिवहन महामंडळाने प्रवाशांच्या सुरक्षेला प्राधान्य देत एक अत्यंत महत्त्वाचे आणि कठोर पाऊल उचलले आहे. एसटीच्या ताफ्यात नव्याने दाखल होणाऱ्या 5,300 बसगाड्यांमध्ये आता अत्याधुनिक ‘ब्रेथ ॲनालायझर’ (Breath Analyzer) यंत्रणा बसवण्यात येणार आहे. रात्रीच्या लांब पल्ल्याच्या प्रवासात किंवा रात्रराणी सेवेदरम्यान काही चालक दारू पिऊन वाहन चालवत असल्याच्या अनेक गंभीर तक्रारी महामंडळाला प्राप्त झाल्या होत्या. मद्यधुंद अवस्थेत प्रवाशांशी अयोग्य वर्तन करणे, अधिकृत थांबे चुकवणे अशा प्रकारांना आळा घालण्यासाठी ही नवी प्रणाली अत्यंत महत्त्वाची ठरणार आहे.
बस सुरू करण्यापूर्वीच श्वासाची होणार तपासणी
चालक दारू पिऊन आहे का याची तपासणी आता बस सुरू करण्यापूर्वीच केली जाईल. यासाठी चालकाला बस सुरू करताना या यंत्रामध्ये फुंकर मारावी लागेल. चालकाच्या श्वासातील अल्कोहोलचे प्रमाण निर्धारित मर्यादेपेक्षा अधिक आढळल्यास, संबंधित प्रणालीद्वारे बसचा स्टार्टर आपोआप लॉक होईल. त्यामुळे नशेत असलेल्या कोणत्याही चालकाला बस सुरू करता येणार नाही आणि बस स्थानकातून मार्गस्थ होण्याआधीच रोखता येईल. प्रवाशांच्या जीविताशी निगडित सुरक्षेबाबत कोणतीही तडजोड न करण्याच्या महामंडळाच्या ‘झिरो टॉलरन्स’ धोरणाचा हा एक भाग आहे.
नव्या बसची वैशिष्ट्ये आणि निर्मितीची माहिती
एसटी महामंडळाच्या ताफ्यात दाखल होणाऱ्या या 5,300 नव्या साध्या आणि शयनयान बसगाड्यांची निर्मिती विविध कंपन्यांद्वारे केली जात आहे. याची मुख्य वैशिष्ट्ये अशी आहेत:
– यातील सुमारे 3,000 बस टाटा कंपनीकडून, तर उर्वरित बस अशोक लेलँड कंपनीकडून बांधल्या जाणार आहेत.
– आसनी आणि शयनयान स्वरूपाच्या 300 बसमध्ये व्हॉल्वो कंपनीकडून ब्रेथ ॲनालायझर यंत्रणा बसवली जाईल.
– टाटा आणि अशोक लेलँडच्या बसची देखभाल 7 वर्षे संबंधित उत्पादक कंपनीकडेच राहणार आहे.
– व्हॉल्वो बसच्या देखभालीची जबाबदारी 12 वर्षांसाठी संबंधित कंपनीकडे सोपवण्यात आली आहे.
हेही वाचा – हिंगोलीत अग्नितांडवाचा कहर! मृतांचा आकडा 3 वर; 2 नगरसेवकांसह 16 जण भाजले
देखभाल आणि आगामी कालावधीचे नियोजन
नव्या बसच्या देखभालीची आणि सुरक्षेची संपूर्ण जबाबदारी उत्पादक कंपन्यांवरच सोपवल्यामुळे यंत्रणेची कार्यक्षमता कायम राखणे शक्य होईल. यासंदर्भातील कार्यादेश ऑक्टोबरअखेर दिले जाणार असून, जानेवारी 2027 पासून महामंडळाच्या ताफ्यात या नव्या बसगाड्या दाखल होण्यास सुरुवात होईल, अशी माहिती परिवहन मंत्री आणि एसटी महामंडळाचे अध्यक्ष प्रताप सरनाईक यांनी दिली आहे.
प्रवाशांचा प्रवास सुरक्षित आणि सुखकर व्हावा यासाठी महामंडळाने घेतलेला हा निर्णय कौतुकास्पद आहे. या नव्या यंत्रणेमुळे मद्यपान करून वाहन चालवण्याच्या प्रकारांना पूर्णपणे वेसण बसेल आणि एसटीचा प्रवास अधिक सुरक्षित होईल यात शंका नाही.
