पंजाब: भारतीय शौर्यगाथेमध्ये अनेक शूरवीरांच्या कथा आपण ऐकल्या असतील, पण एका 10 वर्षांच्या चिमुरड्याने युद्धभूमीवर दाखवलेले धाडस पाहून आज संपूर्ण देश त्याला सलाम करत आहे. 'ऑपरेशन सिंदूर' या मोहिमेत आपल्या प्राणांची आहुती देणाऱ्या सैनिकांइतकेच महत्त्व आज पंजाबच्या एका छोट्याशा गावात राहणाऱ्या श्रवण सिंग याला दिले जात आहे. वयाच्या अवघ्या दहाव्या वर्षी, जेव्हा मुले खेळण्यांत दंग असतात, तेव्हा श्रवणने युद्धाच्या रणधुमाळीत सैनिकांच्या खांद्याला खांदा लावून सेवा केली आणि आपल्या असीम धैर्याचा परिचय दिला.
श्रवण सिंग याच्या या ऐतिहासिक कामगिरीची दखल घेत, काल 26 डिसेंबर रोजी त्याला राष्ट्रपती द्रौपदी मुर्मू यांच्या हस्ते 'प्रधानमंत्री राष्ट्रीय बाल पुरस्कार' देऊन गौरविण्यात आले. भारत-पाकिस्तान सीमेवर जेव्हा तणावाचे वातावरण होते आणि शत्रूच्या हालचाली सुरू होत्या, तेव्हा हा छोटा वीर स्वतःच्या जीवाची पर्वा न करता सीमेवर तैनात असलेल्या भारतीय जवानांच्या मदतीला धावून गेला. श्रवणने दाखवलेले हे धाडस केवळ वैयक्तिक नसून ते प्रत्येक भारतीयासाठी अभिमानाचा विषय ठरले आहे.
पंजाबमधील फिरोजपूर जिल्ह्यातील ममदोत हे श्रवणचे गाव अगदी सीमेला लागून आहे. 'ऑपरेशन सिंदूर' सुरू असताना भारतीय सैनिकांच्या तुकड्या या भागात तैनात होत्या. युद्धाच्या त्या कठीण प्रसंगात, कडक उन्हात आणि सततच्या जोखमीमध्ये श्रवणने जवानांची सेवा करण्याचा निर्णय घेतला.
त्याने घरून लस्सी, चहा, दूध आणि बर्फ जवानांपर्यंत पोहोचवण्याची जबाबदारी स्वतःच्या खांद्यावर घेतली. शत्रूच्या गोळीबाराची भीती न बाळगता तो दररोज सीमेवर जाऊन सैनिकांना ही मदत पुरवत असे, ज्यामुळे सैनिकांचे मनोबल उंचावण्यास मोठी मदत झाली.
आपल्या अनुभवाबद्दल बोलताना श्रवण अतिशय नम्रपणे सांगतो की, "जेव्हा सैनिक आमच्या गावात आले, तेव्हा त्यांना पाहून मला वाटले की आपणही त्यांच्यासाठी काहीतरी करायला हवे. मी कधीही पुरस्काराचा विचार केला नव्हता, फक्त माझ्या देशाच्या रक्षकांसाठी छोटीशी मदत करायची होती." श्रवणच्या या निस्वार्थ भावनेने आणि चिकाटीने ऑपरेशन सिंदूरच्या यशात एक महत्त्वाचा खारीचा वाटा उचलला आहे.
श्रवण सिंगची ही कहाणी आजच्या तरुण पिढीसाठी प्रेरणादायी आहे. संकट काळात केवळ शस्त्र हातात घेऊनच लढता येते असे नाही, तर श्रवणसारखे निस्वार्थपणे दिलेले योगदानही देशाला विजयाकडे नेऊ शकते. राष्ट्रपतींच्या हस्ते सन्मानित झाल्यानंतर श्रवणचे ममदोत गाव आणि संपूर्ण पंजाब आज या 'छोट्या हिरो'चे कौतुक करत आहे.