नवरात्रोत्सव म्हटलं की देवीची आराधना, गरबा, दांडिया आणि नऊ दिवसांचे रंगीबेरंगी कपडे डोळ्यांसमोर येतात. देशभरात नवरात्र मोठ्या भक्तिभावाने साजरी केली जाते. या नऊ दिवसांमध्ये दुर्गा देवीच्या नऊ वेगवेगळ्या रूपांची पूजा केली जाते. प्रत्येक दिवसासाठी एक विशिष्ट रंग परंपरेनुसार शुभ मानला जातो. या रंगांना धार्मिक आणि सांस्कृतिक महत्त्व असून प्रत्येक रंग एका विशिष्ट भावनेचे प्रतीक मानला जातो. यंदा शारदीय नवरात्रोत्सवाला 11 ऑक्टोबर 2026 पासून सुरुवात होणार असून 19 ऑक्टोबरपर्यंत नऊ दिवस उत्सव साजरा केला जाईल. तर 20 ऑक्टोबरला विजयादशमी साजरी होईल.
1. पहिला दिवस: नारंगी रंग
11 ऑक्टोबर 2026 | देवी शैलपुत्री
नवरात्रीच्या पहिल्या दिवशी देवी शैलपुत्रीची पूजा केली जाते. या दिवशी नारंगी रंगाचे कपडे परिधान करण्याची परंपरा आहे. नारंगी रंग ऊर्जा, उत्साह, सकारात्मकता आणि नव्या सुरुवातीचे प्रतीक मानला जातो. त्यामुळे नवरात्रोत्सवाची सुरुवात उत्साहाने करण्यासाठी या रंगाला विशेष महत्त्व आहे.
2. दुसरा दिवस: पांढरा रंग
12 ऑक्टोबर 2026 | देवी ब्रह्मचारिणी
दुसऱ्या दिवशी देवी ब्रह्मचारिणीची पूजा केली जाते. पांढरा रंग शांती, पवित्रता आणि साधेपणाचे प्रतीक आहे. मन स्थिर ठेवणे, संयम बाळगणे आणि भक्तीच्या मार्गावर पुढे जाणे, अशा भावनांशी या रंगाचा संबंध जोडला जातो.
3. तिसरा दिवस: लाल रंग
13 ऑक्टोबर 2026 | देवी चंद्रघंटा
तिसऱ्या दिवशी देवी चंद्रघंटाची आराधना केली जाते. लाल रंग शक्ती, धैर्य, प्रेम आणि उत्साहाचे प्रतीक मानला जातो. देवीच्या पूजेमध्ये लाल रंगाला विशेष स्थान आहे. या दिवशी अनेक भाविक लाल रंगाचे कपडे परिधान करून देवीची पूजा करतात.
4. चौथा दिवस: रॉयल ब्लू रंग
14 ऑक्टोबर 2026 | देवी कूष्मांडा
चौथ्या दिवशी देवी कूष्मांडा हिची पूजा केली जाते. रॉयल ब्लू म्हणजे गडद निळा रंग समृद्धी, स्थैर्य, शांतता आणि दैवी शक्तीचे प्रतीक मानला जातो. या दिवशी निळ्या रंगाची साडी, कुर्ता किंवा पारंपरिक पोशाख परिधान करून उत्सवाचा आनंद घेता येतो.
5. पाचवा दिवस: पिवळा रंग
15 ऑक्टोबर 2026 | देवी स्कंदमाता
पाचव्या दिवशी देवी स्कंदमातेची पूजा केली जाते. पिवळा रंग आनंद, ज्ञान, आशावाद आणि प्रसन्नतेचे प्रतीक आहे. या रंगामुळे सणातील उत्साह अधिक खुलून दिसतो. पूजेसाठी पिवळी फुले, वस्त्रे किंवा सजावटीच्या वस्तूंचाही वापर करता येतो.
6. सहावा दिवस: हिरवा रंग
16 ऑक्टोबर 2026 | देवी कात्यायनी
सहाव्या दिवशी देवी कात्यायनीची पूजा केली जाते. हिरवा रंग निसर्ग, प्रगती, समृद्धी आणि नव्या आशेचे प्रतीक मानला जातो. आयुष्यात सकारात्मक बदल आणि नव्या संधींचे स्वागत करण्याची भावना या रंगातून व्यक्त होते.
7. सातवा दिवस: राखाडी रंग
17 ऑक्टोबर 2026 | देवी कालरात्री
सातव्या दिवशी देवी कालरात्रीची आराधना केली जाते. राखाडी रंग संतुलन, स्थिरता आणि कठीण परिस्थितीत शांत राहण्याच्या भावनेशी जोडला जातो. देवी कालरात्रीला भय आणि नकारात्मकतेचा नाश करणारे रूप मानले जाते.
8. आठवा दिवस: जांभळा रंग
18 ऑक्टोबर 2026 | देवी महागौरी
आठव्या दिवशी देवी महागौरीची पूजा केली जाते. जांभळा रंग प्रतिष्ठा, महत्त्वाकांक्षा, आध्यात्मिक प्रगती आणि समृद्धीचे प्रतीक मानला जातो. या दिवशी जांभळ्या रंगाचे पारंपरिक कपडे परिधान करून उत्सवात सहभागी होता येते.
9. नववा दिवस: मोरपंखी हिरवा रंग
19 ऑक्टोबर 2026 | देवी सिद्धिदात्री
नवरात्रीच्या नवव्या दिवशी देवी सिद्धिदात्रीची पूजा केली जाते. मोरपंखी हिरवा रंग ताजेपणा, वेगळेपणा, सौहार्द आणि करुणेचे प्रतीक मानला जातो. नऊ दिवसांच्या भक्तीमय उत्सवाची सांगता करताना या रंगाला विशेष महत्त्व दिले जाते.
नवरात्रीचे रंग दरवर्षी बदलतात का?
होय. नवरात्रीतील नऊ रंगांचा क्रम दरवर्षी बदलू शकतो. नवरात्रोत्सवाची सुरुवात आठवड्याच्या कोणत्या दिवशी होते, यानुसार रंगांची निवड केली जाते. त्यामुळे मागील वर्षातील रंगांची यादी यंदाही तशीच असेल, असे नाही. २०२६ मध्ये नवरात्रीची सुरुवात रविवारी होत असल्याने पहिल्या दिवसाचा रंग नारंगी आहे.
महत्त्वाची गोष्ट: नवरात्रीतील रंगांचे पालन ही श्रद्धा आणि परंपरेशी जोडलेली बाब आहे. एखाद्या दिवशी ठरलेला रंग परिधान करता आला नाही, तरी त्याबद्दल चिंता करण्याची गरज नाही. भक्तिभावाने देवीची पूजा करणे आणि सणाचा आनंद कुटुंबीयांसोबत साजरा करणे, हेच या उत्सवाचे खरे वैशिष्ट्य आहे.
