मुंबई : मुंबईत आयोजित एका रक्तदान शिबिरामुळे मोठा वाद निर्माण झाला आहे. कठोर पावले उचलत, महाराष्ट्र अन्न व औषध प्रशासनाने (FDA) रक्तदात्यांना महागडी ब्रँडेड घड्याळे भेट दिल्याबद्दल तीन रक्तपेढ्यांचे परवाने निलंबित केले आहेत. रक्तदान ही सेवा आणि सामाजिक जबाबदारीची बाब असून तिला भेटवस्तू किंवा प्रलोभनांशी जोडले जाऊ शकत नाही, अशी भूमिका प्रशासनाने घेतली आहे. हे प्रकरण एप्रिल 2026 च्या सुमारास आयोजित करण्यात आलेल्या स्वेच्छा रक्तदान शिबिराशी संबंधित आहे. हे शिबिर अल्टामाउंट रोडवरील ‘यंग स्टार कमिटी’ने आयोजित केले होते. शिबिराच्या प्रसिद्धी साहित्यात असे नमूद करण्यात आले होते की, रक्तदात्यांना एक महागडे घड्याळ दिले जाईल. एका तक्रारीनंतर, एफडीएने (FDA) या संपूर्ण प्रकरणाची चौकशी सुरू केली.
तपासाच्या सुरुवातीच्या टप्प्यात, आयोजक आणि संबंधित रक्तपेढ्यांनी भेटवस्तूंच्या वाटपाबाबत कोणतीही माहिती नसल्याचे नाकारले. मात्र, जेव्हा रक्तदात्यांची चौकशी करण्यात आली, तेव्हा अनेकांनी आपल्याला घड्याळ मिळाल्याची कबुली दिली. त्यानंतर, प्रशासनाने याकडे नियमांचे उल्लंघन झाल्याचे प्रकरण म्हणून पाहिले. इंडियन रेड क्रॉस सोसायटी ब्लड सेंटर, ग्रँट मेडिकल कॉलेज आणि सर जे.जे. ग्रुप ऑफ हॉस्पिटल्स ब्लड सेंटर, तसेच बी.वाय.एल. नायर चॅरिटेबल हॉस्पिटल ब्लड सेंटर यांच्यावर प्रशासकीय कारवाई करण्यात आली आहे. एफडीएने (FDA) रेड क्रॉस ब्लड सेंटरचा परवाना पाच दिवसांसाठी, तर जे.जे. हॉस्पिटल आणि नायर हॉस्पिटलमधील ब्लड सेंटर्सचे परवाने प्रत्येकी तीन दिवसांसाठी स्थगित केले आहेत
जे.जे. रुग्णालय आणि नायर रुग्णालयातील रक्तपेढ्यांनी निलंबनाच्या आदेशाला आव्हान देत राज्य सरकारकडे अपील दाखल केले आहे. या अपिलावरील सुनावणी प्रलंबित असेपर्यंत त्यांना अंतरिम दिलासा मिळाला आहे; मात्र, या प्रकरणाचा अद्याप पूर्णपणे निपटारा झालेला नाही. महाराष्ट्र एफडीए (FDA) आयुक्त तुकाराम मुंडे यांनी सांगितले की, रक्तदान हे मानवतेची सेवा आणि सामाजिक बांधिलकीचे प्रतीक आहे. अशा उपक्रमांसाठी कोणत्याही प्रकारची भेटवस्तू, प्रलोभन किंवा आकर्षक ऑफर देणे हे ‘नॅशनल ब्लड ट्रान्सफ्युजन कौन्सिल’ (NBTC) आणि ‘ड्रग्ज अँड कॉस्मेटिक्स रूल्स, 1945’ मधील मार्गदर्शक तत्त्वांचे उल्लंघन ठरते. या नियमांचे उल्लंघन करणाऱ्यांवर कठोर कारवाई केली जाईल, असे त्यांनी स्पष्ट केले.
महाराष्ट्र ते देश-विदेश, ताज्या घडामोडी एका क्लिकवर